woensdag 11 november 2026

Ive Marx over subsidies/belastingvoordelen

     ‘Besparen is makkelijk,’ schrijft Ive Marx in zijn tweewekelijkse column (DS 10/11). Is dat nu professorale betweterij of een olijke provocatie? Omdat ik Ive Marx best kan lijden, gok ik op het laatste. Hoe kunnen die gemakkelijke besparingen worden uitgevoerd? Door de bedrijfssubsidies (meestal in de vorm van belastingvoordelen, 22 miljard per jaar*) en belastingvoordelen voor burgers (40 miljard per jaar) af te schaffen of drastisch te beperken. Er ligt, suggereert Marx – maar hij zegt het niet –, 62 miljard voor het grijpen. Hij haalt een Oeso-studie aan die aantoont dat het hele subsidiestelsel en voordelenstelsel chaotisch en onrechtvaardig is en de economische groei afremt.
     Waarschijnlijk hebben Marx en de Oeso gelijk**. Het rationaliseren van de belastingen en het slopen van de koterijen zou economisch veel voordelen bieden, zélfs als de globale belastingsdruk voor bedrijven en burgers zou stijgen, en zéker als die gelijk zou blijven of dalen. Het zou zelfs niet al te moeilijk zijn om zo’n rationeel regeling uit te werken. Maar de abrupte overgang van de huidige ‘chaos’ naar de nieuwe rationele regeling, de stap van evenwicht A naar evenwicht B, zou een enorme schokgolf door de economie jagen, met winnaars en verliezers, met faillissementen, werkloosheid, tijdelijke verarming voor velen en grote ontevredenheid en politieke instabiliteit.
     Kortom, de overgang van A naar B is niet makkelijk, maar moeilijk. Marx weet dat eigenlijk ook, want hij schrijft ergens het verloren zinnetje: ‘Je kunt dat vanzelfsprekend niet van vandaag op morgen doen.’ Inderdaad, dat gaat niet, en het tempo van zulke hervormingen is nog het minste probleem. We moeten maar denken aan de Oostbloklanden die van A naar B moesten evolueren.
     Marx begint zijn stukje met de excentrieke voorstellen die Roland Duchâtelet vorige week in een talkshow voorlegde. Hij verklaart de stoutmoedigheid van Duchâtelet vanuit diens rijkdom. Als miljardair beschikt hij over genoeg fuck you money. Hij moest zich nergens iets van aantrekken. Maar Duchâtelet is tachtig! Ook als hij geen geld had, moest hij zich nergens iets van aantrekken. Ik denk soms dat ik, als ik tachtig ben, mij ook wat fermer zal uitdrukken op de sociale media. En trouwens, een professor met een vaste benoeming als Marx, moet die zich ergens iets van aantrekken? Ik heb niet de indruk dat hij zich inhoudt, maar misschien krijgen we de echte Marx pas te zien als hij op emiritaat gaat. Als ze hem dán uitnodigen op een talkshow zal hij eens spijkers met koppen slaan.  


* Over de subsidies aan bedrijven, zie ook mijn stukje hier, met ondermeer deze grafiek.



Paul Cordy (N-VA) kwam tussen in een FB-discussie en schreef ondermeer: 


Wat zit er onder meer in de bedrijfssubsidies:

2,3 miljard gaat naar exploitatiesteun NMBS.

300 miljoen naar Bpost in een uitdovende subsidiëring bedeling kranten.

946 miljoen investeringssubsidies NMBS

1,5 miljard betreft sociale Maribel korting op sociale bijdragen sociale sector en ziekenhuissector

340 miljoen tax redemptions voor dezelfde medische en sociale sector

110 miljoen reductie voor universiteiten

60 miljoen reductie voor wetenschappelijk onderzoek

1,6 miljard voor het dienstenchequesysteem

1 miljard voor het Vlaams Intersectorieel akkoord nr6 met de medische en zorgsector

400 miljoen voor maatwerkbedrijven

710 miljoen korting op loonkosten voor nachtwerk (300 miljoen), voor wetenschappers, kunstenaars, topatleten 

1 miljard of meer voor PPS windenergieparken Noordzee.

500 miljoen Vlaamse Maatschappij Sociale Huisvesting

1,2 miljard Aquafin zuivering oppervlaktewateren

120 miljoen Gemeentelijke subsidies rioleringswerken

420 miljoen AGION bouw schoolgebouwen

In totaal gaat bijna 17 miljard naar quasi overheidsbedrijven, sociale en medische sector, kunst, cultuur, sport…

Zegt u maar welke subsidies moeten worden afgeschaft.


Cordy had nog de 4,4 miljard loonkostsubsidie kunnen vermelden. In een televisiedebat zou een antwoord aan Cordy ingeleid worden met de woorden: 'Laten we beginnen met ... ' en dan neem je één post uit het lijstje, zonder naar het geheel te kijken. 



** Wel is het gevaarlijk om te veel vergelijkingen te maken met het buitenland. De belastingvoordelen aan bedrijven en burgers zijn inderdaad hoger dan in andere landen, maar ze dienen als - inderdaad verkeerd - middel om de hogere belastingen in ons land goed te maen. 

 

1 opmerking:

  1. Subsidies voor artiesten, viezetiesten en topatleten? Onmiddelijk afschaffen, dat ze serieus werk zoeken. Geen subsidiëring van gebakken lucht. Subsidies voor het in eer houden van oude beroepen zoals facteur, die juich ik wel toe.

    BeantwoordenVerwijderen