CIA en Mossad
Op de vraag of de Iraanse democraten nu wel of niet steun krijgen vanuit de CIA en de Mossad, kan ik alleen antwoorden: ik hoop het. In mijn extreemlinkse jeugd kreeg ik ook wel eens de vraag of een of andere guerillagroep wel of niet gesteund werd door communistisch China. Ook toen was mijn antwoord: ik hoop het. Sommige zaken veranderen niet.
Repressie
Of straatprotest een regime ten val kan brengen, hangt in de eerste plaats af van de omvang van de repressie waartoe het regime bereid of in staat is. Het ziet er voor de Iraanse democraten niet goed uit.
Solidariteit
Er zijn tegen de repressie in Iran geen grote massabetogingen in het Westen geweest. Rond Gaza waren er wel betogingen in Brussel en Amsterdam waar vele tienduizenden mensen aan deelnamen. De meeste van die mensen zouden vandaag bereid zijn om mee op te stappen in een solidariteitsbetoging tegen de ayatollahs. Dit is niet gebeurd omdat het conflict nog niet lang genoeg aansleept, omdat de media er minder aandacht aan besteed hebben, en omdat de fundamenten voor zo’n grote betoging moeten worden gelegd door een kern van veelal radicaal-linkse activisten. Die activisten nemen een dubbelzinnige houding aan tegenover Iran.
Iran en ‘1968’
Het is ironisch dat radicaal-links in West-Europa ontstaan is als solidariteitsbeweging rond Iran. Tijdens het staatsbezoek van de sjah in juni 1967 organiseerde de Sozialistischer Deutscher Studentenbund (SDS) massale protesten in West-Berlijn, waarbij ook een student werd doodgeschoten. Dit incident wordt gezien als het vertrekpunt van de studentenbeweging van 1968 en de van radicalisatie die uitmondde in de Baader-Meinhoff groep.
De sjah vergeleken met de ayatollahs
Onder de dictatuur van de sjah (1953–1979) was Iran een wrede dictatuur, met een geheime politie, de SAVAK, die opposanten oppakte, folterde en doodde. Bekend zijn de meer dan honderd doden die vielen bij de massademonstraties van Zwarte Vrijdag in september 1978. Maar op elk vergelijkingspunt – politieke gevangenen, folteringen, terechtstellingen, neerslaan van straatprotest – is de repressie die volgde onder de ayatollahs ongeveer tien keer erger. Om enig idee te krijgen volstaat het om een uurtje door te vragen aan de verschillende chatbots die ons ter beschikking staan. Ik geef één grafiekje van ChatGPT. Ik weet uit ervaring dat discussies over precieze cijfers van slachtoffers heel moeilijk zijn (Holdomor, Killing Fields, Gaza), maar meestal zijn het slechts fanatici die de ordegrootte betwisten.
Media
De opstand in Iran is door onze pers stiefmoederlijk behandeld: laattijdig en beperkt. Dat komt onder andere omdat onze media over onvoldoende informatie beschikten. Voor Gaza is dat anders. Daar is er een wereldwijde Palestina-lobby die voor een rijke stroom cijfers, achtergronden en emoties zorgt.
Sympathie voor de ayatollahs
Aan de rechterkant van het politieke spectrum hoor je soms het verwijt dat onze linksliberale media eigenlijk sympathiseren met de ayatollahs. Ik heb daar geen enkele aanwijzing voor. Ook links en extreemlinks sympathiseren niet met de ayatollahs. Links en extreemlinks sympathiseren vooral met links en extreemlinks. Maar er leven aan die kant van het spectrum eigenaardige gevoeligheden en nuances die onrechtstreeks ook het linksliberale kamp beïnvloeden.
De nuance van radicaal-links: het straatprotest
Op de FB-pagina van Ludo De Witte vond ik de radicaal-linkse analyse van ACV-man Brecht De Smet. Eigenaardig genoeg is deze tekst een kritiek op mensen die nóg radicaal-linkser zijn dan hijzelf, mensen die de anti-imperialistische ayatollah’s steunen en zich keren tegen de ‘veramerikaniseerde studenten.’ De Smet is op zijn manier voorstander van nuance.
We moeten ons hoeden voor al te snelle en al te eenvoudige opdelingen als ‘anti-imperialistische staat vs verraderlijke pro-imperialistische betogers’, of ‘democratische betogers die onze … hulp nodig hebben vs de ayatollahs.’
Als De Smet hier dus geen stropop gebruikt, bestaan er dus echt linkse fanatici die het straatprotest wegzetten als ‘verraderlijke pro-imperialistische betogers’! Zelf ziet De Smet in de opstand positieve en negatieve elementen. Negatief is dat ‘liberale pro-imperialisten’ de protesten proberen te ‘kapen’ zodat de ‘onnozele kroonprins’ zou kunnen terugkeren. De onnozele kroonprins Reza Pahlavi heeft hier de rol van Mr. Jones of Manor Farm in Orwells bekende boek, namelijk die van boeman.
Maar het straatprotest heeft volgens De Smet dus niet alleen die negatieve kanten. Positief vindt De Smet dat de Iraniërs reageren tegen de ‘besparings-, liberaliserings- en privatiseringspolitiek’, tegen de corruptie en tegen het ‘religieus-oppressieve element, dat voornamelijk (maar niet alleen) vrouwen treft.’ Met die ‘besparings-, liberaliserings- en privatiseringspolitiek’ wordt door de ACV-man impliciet een mooie verbinding gemaakt de vakbondsacties in ons land.
De nuance van radicaal-links: de ayatollahs
Ook over de ayatollahs is De Smet genuanceerd. Hij onderscheidt opnieuw zowel positieve als negatieve elementen. Positieve elementen? Welja.
Iran … verstrekt nog steeds relatief goed onderwijs en gezondheidszorg … Het regime is niet louter repressief, maar bezit nog steeds een 'anti-imperialistische' en (steeds meer beperkte) ‘revolutionaire’ legitimiteit waardoor het niet enkel politie, maar ook delen van de bevolking zelf in tegenbetogingen kan organiseren.
Dat een ‘deel van de bevolking’ de ayatollahs steunt, zal wel waar zijn. We moeten maar denken aan de meer dan 500.000 leden van de Basji-knokploegen. Maar als het op legitimiteit aankomt, heb ik liever democratische verkiezingen en liberale vrijheden. Wat is ‘revolutionaire’ legitimiteit? Is dat iets als ‘de juiste kant van de geschiedenis’? Wat is ‘anti-imperialistische’ legitimiteit? Is dat iets als het steunen van Palestijnse terroristen en het ontwikkelen van een eigen atoombom?
Bondgenootschappen
De Smet beschrijft de omwentelingen na 1978 als een reeks van wisselende bondgenootschappen.
In 1978-79 heeft Iran een echte, 'klassieke' revolutie gekend, waarbij de werkende en middenklassen via massamobilisaties en deserties van het leger het regime van de Shah op de knieën hebben gekregen. De contrarevolutie die in 1979-81 plaatsvond werd niet geleid door een pro-imperialistische, liberale kracht, maar door de rechts-religieuze vleugel van het revolutionaire kamp geleid door Khomeini, die zich eerst met de linkerzijde tegen de 'liberaal-democratische' oppositie verenigde om dan de linkerzijde zelf te verpletteren.
Dus
(2) links + rechts-religieuzen ⭤ liberaal-democraten
Elk bondgenootschap houdt risico’s in. De vriend van gisteren kan de vijand van morgen zijn. Maar achteraf gezien had links beter gekozen voor een bondgenootschap met de liberaal-democraten. Helaas, links zal die niet anti-westers en niet revolutionair genoeg gevonden hebben – twee kenmerken die ze bij de ayatollahs wel vonden.
De marxistische en tiersmondistische theorie predikt de ‘nationaal-democratische revolutie’. Maar dat ‘democratische’ staat er alleen bij voor de versiering.


.....De meeste van die mensen zouden vandaag bereid zijn om mee op te stappen in een solidariteitsbetoging tegen de ayatollahs. Dit is niet gebeurd omdat het conflict nog niet lang genoeg aansleept, omdat de media er minder aandacht aan besteed hebben, en omdat de fundamenten voor zo’n grote betoging moet worden gelegd door een kern van veelal radicaal-linkse activisten....
BeantwoordenVerwijderenIk hoop dat dit alweer ironisch bedoeld is. Indien niet: De gaza-betogingen waren gevuld met elementen die ofwel gatlikkers van hamas zijn, ofwel gewoon willen marcheren en schreeuwen ofwel gewoon een hekel aan de Joden hebben. Links goedje dus.
Mensen die de protesten in Iran steunen zijn fatsoenijke mensen die meestal een hekel hebben aan luidruchtige betogingen (en uiteraard Israël steunen)
Nee, dat is niet ironisch. Er zijn enkele betogingen geweest met meer dan 100.000 deelnemers en een in Amsterdam met wellicht meer dan 200.000 deelnemers.. Daar waren zeker 'gatlikkers van Hamas' en antisemieten bij. Maar ik geloof stellig dat de meerderheid uit humanitaire bekommernis betoogde. Die verhoudingen zullen wellicht anders geweest zijn bij de talrijke kleinere betogingen. Ik schreef daarover: "Als op een Palestina-betoging 250.000 mensen meelopen kun je er zeker van zijn dat een grote meerderheid humanitairen zijn die eigenlijk alleen willen dat er zo spoedig mogelijk een liefst defintief einde komt aan de bombardementen, de beschietingen en de honger. Slechts een kleine minderheid van hen zijn ideologen die gedreven worden door radicale haat tegen het Westen. Tussen die twee uitersten bevindt zich een iets grotere minderheid die humanitaire bekommernis aan ideologische vooringenomenheid koppelt. Die laatste strekking liep trouwens niet alleen mee in de betoging; ze was ook erg aanwezig in onze pers." Zie mijn stukje hier. https://philippeclerick.blogspot.com/2025/10/humanitaire-en-extremisten-op-palestina.html
Verwijderen"Fatsoenlijk" :
VerwijderenIk ben tegen de ayatolla's, tegen de Savak, tegen Hamas, tegen de door Israël bezette gebieden, tegen Netanyahu, tegen Hezbollah, tegen Poetin, tegen Maduro, tegen de expansiedrift van Trump en tegen allen/alles die/dat, met patos dan wel verhuld, het bovenstaande proberen goed te praten.
...ik geloof dat de meerderheid uit humanitaire bekommernis betoogde...
VerwijderenWaar was die humanitaire bekommernis vlak na 7 oktober? Waar is die humanitaire bekommernis nú voor Iran waar in 2 weken 20.000 mensen afgeslacht werden en die waren géén humanitaire schilden zoals in Gaza. Maar aangezien de Iraanse protestanten géén Islamknuffelaars zijn kunnen ze de honderdduizenden anti-israël betogers niet bekoren. Humanitaire bekommernis enkel voor revolutionaire gardisten , ayatollahs en hamassers.
Citaat: "...geen steun krijgen vanuit de CIA en de Mossad, kan ik alleen antwoorden: ik hoop het."
BeantwoordenVerwijderenSemantiek. Hoopt u dat ze steun krijgen of geen steun krijgen....
Over de grond van de zaak, is de vraag of wij ons überhaupt moeten moeien met de interne bestuursvorm van Iran zolang er geen interrnationale bedreiging van uitgaat. Die opbouw van atoomwapens is wel een bedreiging, maar volgens Trump heeft men die faciliteiten vernietigd.
Het regime in Iran was vóór de Ayatollah's onderdrukkend, en nadien ook. Er is blijkbaar in de Iraanse bevolking een zekere steun voor dictaturen, en bij velen natuurlijk niet.
Vergelijk met Hitler: dat regime werd in zekere mate gedragen door de Duitse bevolking. De geallieerden hebben niet gevochten voor regimeverandering in Duitsland, maar omdat Duitsland andere landen aanviel.
De vergelijking met Gaza gaat niet op. Gaza wordt vernietigd door een buitenlandse mogendheid. Dat er van Gaza een gevaar uitgaat voor Israël is waar, maar dat Israël er veel aan doet en gedaan heeft om de Palestijnen te verdrijven en hun gebieden in te lijven is ook waar.
Mijn eerste zin was inderdaad dubbelzinnig. Ik heb die aangepast. Ik hoop dat de Iraanse democraten organisatorische steun krijgen van de CIA en Mossad om het hoofd te kunnen bieden aan de goed georganiseerde en bewapende Republikeinse Garde. Alle beetjes helpen.
VerwijderenDe vergelijking met Gaza is relevant op het punt dat ik ter discussie stel: humanitaire betogers zijn geschandaliseerd door het grote aantal onschuldige slachtoffers.
Moet toch reageren op uw antwoord.
VerwijderenDe doelstellingen van de CIA en Mossad zijn in de eerste plaats niet om de democratie te bevorderen, maar om een dreiging weg te nemen. Om een voor Israel en USA 'vriendelijk regime' te installeren, niet zozeer vriendelijk voor de eigen bevolking. Democratisch als het kan, niet-democratisch als het moet.
Pogingen om een demcratisch regime op te leggen zijn zeer onzeker, het eindigt vaak met burgeroorlog of toch een vorm van autocratisch regime dat stabiliteit geeft.
Met die twee stellingen ga ik akkoord.
VerwijderenIn 79 waren we met onze klas op bezoek in een grote bietenzaadfirma. Die waren net een proyect in Iran verloren voor een suikerfabriek en dit dankzij de kersverse a yatollah-revolutie, want het project was opgezet geweest met de Shah. Wij wa ren behoorlijk revolutionaire kwieten in die tijd, we waren van het tercermundistische soort, René Dumont was ons icoon. Uiteraard waren we zeer sympatiserend met de nieuwe machtshebbers. Nu was er in de fabriek iemand die als cooperant voor het suikerproject in Iran gewerkt had. Eens we die gespot hadden kon onze aandacht niet meer stuk en we overstelpten hem met vragen. Maar dit viel ons algauw tegen. De brave man bleek een revisionist te zijn, een anti-revolutionair. Hij vertelde oa dat de zo gehate Pahlevi het leven van de Iraanse boeren toch opmerkelijk verbeterd had. Oa bezaten de meeste boeren aldaar een brommertje dankzij de rurale politiek van de Shah. Man, geen magazijn had groot genoeg kunnen zijn om onze minachting op te bergen. Stel je voor, je ziel aan het imperialisme verkopen voor een brommertje.
BeantwoordenVerwijderen